Motyw mądrości - Motyw mądrości w malarstwie

Bartolomé Bermejo Święty Dominik de Silos

W gąszczu dekoracyjnych szczegółów widzimy postać opata. Wśród bogatej dekoracji jego twarz wydaje się wyjątkowo intrygująca – spogląda na nas badawczo jakby czytał w duszy. Opat jest świadom arcybogatego otoczenia, jest również świadom władzy, jaką sprawuje. Otaczają go personifikacje cnót – z lewej męstwo i sprawiedliwość, z prawej opanowanie i umiarkowanie. Człowiek powściągliwy, mądry i stateczny, świadom swojej misji i powołania jest bohaterem tego niezwykłego obrazu.

 

Agnolo Bronzino Dama z pieskiem

Jeśli oczy są odzwierciedleniem ludzkiego wnętrza to sportretowana dama była z pewnością wspaniałą istotą. Siedząca kobieta z pieskiem na kolanach patrzy na artystę z życzliwością. Jej bogaty strój nie dominuje nad szlachetnymi rysami twarzy. Kobieta jest dumna z tego, kim jest, ale nie próżna, raczej świadoma swojej wartości. Leżące książki za krzesłem sugerują nam, że jest kobietą inteligentną. Spokój, łagodność, świadomość siebie i ciekawość świata – to po mistrzowsku namalowane cechy pięknej i mądrej damy.

 

Inne przykłady malarskie:

  • Mistrz Teodoryk Święty Hieronim (zanurzony w lekturze mężczyzna)
  • Joos Van Gent Portret Solona (mądrość prawodawcy ateńskiego)
  • Dieric Bouts Ostatnia wieczerza (Chrystus jako mistrz i mędrzec dla apostołów)
  • Quentin Massys Bankier z żoną, Portret kanonika (mądrość jako męska odpowiedzialność)
  • Laurent de la Hyre Alegoria gramatyki (personifikacja inteligencji)
  • Joseph Wright Eksperyment z pompą próżniową (mądrość naukowców)
  • Jean-Auguste Ingres Pani Moitessier (silna i zdecydowana kobieta)
  • Thomas Eakins Klinika Grossa (naukowiec w trakcie wykładu)
  • William Blake Bóg stwarzający wszechświat (Bóg jako mędrzec operujący cyrklem)
  • Nicolas Poussin Sąd Salomona (król we władczej, zdecydowanej porze rozsądza spór o dziecko; obserwujący go są pełni uznania dla niego)