Motyw emigracji - Motyw emigrcaji w malarstwie

Teofil Kwiatkowski Polonez Chopina – Bal w Hôtelu Lambert

Hôtel Lambert powstał w 1831 roku. Był obozem konserwatywno-liberalnym działającym na emigracji po powstaniu listopadowym. Na jego czele stał książę Adam Czartoryski, a do jego członków należeli bogaci przedstawiciele Wielkiej Emigracji, m.in.: W. Zamoyski, L. Bystrzonowski, S. Barzykowski. Obraz ma wymowę symboliczną – prawa i lewa część przedstawiają współczesność, natomiast część środkowa przedstawia przeszłość. Po lewej stronie obserwujemy grupę Hôtelu Lambert, której przewodzi Adam Czartoryski (zmierza w stronę przeszłości). Na środku obrazu zauważyc możemy rycerza – to Zawisza Czarny. Po prawej zaś widzimy Fryderyka Chopina, który gra, a także Adama Mickiewicza czy George Sand.

 

Walenty Wańkowicz Mickiewicz na Judahu skale

Obraz powstał w latach 1827-28 i jest ilustracją do wiersza Ajudah, jednego z Sonetów krymskich Adama Mickiewicza. Poeta ten został skazany na przymusową emigrację (zsyłka) po procesie dotyczącym udziału w tajnych stowarzyszeniach. Zamyślony twórca opiera się o skalę. Okryty jest burką krymskich górali. Połowę obrazu stanowi ciemność, z której poeta jakby się wyłania. Jednak za skłębionymi chmurami prześwituje błękit i promienie zachodzącego słońca. Dostrzegamy także spokojną o zmierzchu taflę Morza Czarnego. Wzrok poety utkwiony jest właśnie w tę stronę (co sugeruje i treść wiersza).

Inne przykłady:

  • Marc Chagall W drodze (wyobrażenie Żyda, który nie ma swego miejsca, ma oddawać odczucia malarzy, który emigrował z Rosji sowieckiej), Samotność (melancholijny tułacz)
  • Giovanni Battista Tiepolo Odpoczynek podczas ucieczki do Egiptu (święta rodzina zmuszona do emigracji)
  • Ford Madox Brown Pożegnanie Anglii (młoda para zmuszona do emigracji z powodu ubóstwa)
  • Jan Bruegel Na skraju lasu lub Ucieczka do Egiptu (święta rodzina zmuszona do emigracji)
  • Adam Elsheimer Ucieczka do Egiptu (przymusowa emigracja świętej rodziny do Egiptu)